تقویت مهارت های گفتاری وشنیداری
پیش نیازهای گفتاروشنیدار کارآمدعبارتنداز:
پیش نیازهای زبان شناختی:گوینده نیاز دارد معانی وکاربرد واژه ها،چگونگی قرار دادن درجملات دستوری،چگونگی تولید اصوات گفتاری رابه نحو صحیح وواضح بداند.
پیش نیاز های شناختی:یک دانش آموز ممکن است اصوات گفتار،واژه هاوگرامر هرجمله راکه توسط معلم اجتماعی گفته می شود درک کند اما نتواند محتوای یک سخنرانی درمورد تاریخ رابفهمد چرا که فاقد دانش یامفاهیمی است که بااطلاعات جدید مرتبط باشد.
پیش نیازهای اجتماعی:گوینده وشنونده باید همچنین درکی اززوابط اجتماعی شان نسبت به یکدیگر داشته باشند.معلمان مواد درسی رابه دانش آموزانی که از قبل بر آن تسلط دارند متفاوت از دانش اموزانی که درحال آشنا شدن بامحتوای آن هستندارائه می کنند .
سنجش توانایی های گفتاری وشنیداری
1-سنجش درزمینه گفتار:ایا موقع صحبت کردن دانش آموز جلب توجه به حرف زدن است یاخودش؟دچاردستپاچگی می شود؟قادر به فهم سریع گفتار دانش آموز می شویم؟نامناسب وکارآمد صحبت می کند؟.........
سنجش در زمینه شنیدار:ناتوانی از درک دستورات دارد؟ناتوانی ازدرک اطلاعات استنباطی یاواقعی موجوددریک سخنرانی یانواریامنابع دیگرسمعی دارد؟......
انواع مشکلات مشاهده شده درکودکان مدرسه ای:
مشکل درکلمات هم آوا (تلفظ یکسان ولی معنی متفاوت )-مشکل درکلماتی که بیش ازیک معنی دارند.مشکل دراصطلاحات ،استعارات،ضرب المثل ها،صفات کیفی،ضمایر شخصی،ضمایر اشاره ،ضمایر نامشخص،حاشیه رفتن یا دراز گویی مطلب،استفاده مکرر ازاصوات یاعبارات بی معنی ،استفاده زیاد ونادرست ازافعال واسامی،حشوهایاتکرارها....
جهت ارزیابی وسنجش گفتار وشنیدار می توان از ازمون های استاندارد شده استفاده کرد که در این آزمون ها بیشتر به گفتار توجه شده تاشنیدار وهمچنین از تجزیه وتحلیل نمونه های گفتاری دانش آموز استفاده برد که باید دریک موقعیت طبیعی نمونه گفتار ضبط شود وسپس روی کاغذ پیاده شودوبرای طراحی واجرای برنامه های مداخله ای گفتار وشنیدار باید به عوامل زیر توجه داشت الف-سن ووضعیت رشدی دانش آموز ب-نتایج سنجش ج-ابعاد،محتوا،شکل واستفاده اززبان.
آموزش مهارت های شنیداری وگفتاری
1-مواد اموزشی تجاری برای رشد زبان
2-روش های معلم ساخته :کودکان را می توان به بهترین شکل برای صحبت کردن بامعنی وکارکردی ودر موقعیت های زندگی واقعی آموزش داد.مواد تجاری ساخته شده کاربرد محدود تری دارند وموثرترین آموزش به وسیله معلم به وجود می آید.
فعالیت های یادگیری
1-گوش دادن واقعی وتفسیری –کارکرد تصویری
داستانی برای دانش آموز (داستان درمورد موجوداتی است که تاکنون ندیده )می خوانیم ودانش آموز گوش کند وتصویری درذهنش ازموجوداتی که بیان شده راروی برگه بکشد.نقاشی به دقت ارزیابی می شود.چه خطا هایی مرتکب شده .آیاالگوها با اندازه ،رنگ،شکل یا موقعیت بیان شده ارتباط دارند؟ونتایج ارزیابی می تواند به عنوان پایه ای برای آموزش استفاده شود.
2-توجه کردن به شنونده درهنگام صحبت کردن وپی گیری مطالب گفته شده در زمان گوش دادن
قرار گرفتن دو دانش آموز روبروی هم وگذاشتن یک مانع در بین انان .معلم با استفاده ازبلوک های رنگی شکلی را می سازد .گوینده به شنونده توضیح می دهد که معلم چه کاری انجام داده وشنونده آن طرح رابسازد.توضیحات باید ضبط شود.شکل ایجاد شده راباشکل معلم ساخته مقایسه می کنیم اگراختلافی وجود دارد نوار توضیحات گوینده را بررسی می کنیم که متوجه می شویم توضیحات ناقص بوده یا شنونده خوب گوش نکرده است.
3-استفاده ازگفتاربرای تاثیر گذاشتن بررفتار دیگران وتجزیه وتحلیل تلاش های گفتاری برای تغییر رفتار یک شنونده به صورت دونفره بازی اجرا می شود.یکی شنونده ودیگری گوینده که باید موارد واضح بیان کردن مشکل،مورد توجه قرار دادن موقعیت پاسخگو،مخالفت کردن،احترام گذاشتن ،مذاکره کردن،درک کردن مشکل،گوش دادن به دلایل مورد توجه قرار گیرد.
4-استفاده ودرک اثر بخش ودقیق عبارت های اسمی وفعلی
به صورت بازی "من جاسوسم"شرح دادن یک شی یاشخص تا دانش آموزا آن راشناسایی کند.
5-توجه کردن به اشکال متفاوت گزینه ای جهت نامگذاری اعمال گفتاری
تهیه وانتخاب دسته ای ازاشیا یاتصاویر متناسب باسن وعلاقه دانش آموز ونامگذاری آن توسط دانش آموز
مثلا" نامگذاری تصاویر با کلمات خرگوش ،خرگوش سیاه،خرگوش بزرگ ...راازمیان تصاویر نام ببرد.
برگرفته از کتاب آموزش دانش آموزان دارای مشکلات یادگیری ورفتاری .دونالد دی .هامیل –نتی ار.بارتل-مترجمین:دکتراسماعیل بیابانگرد-محمدرضانایینیان
کلاس اولی ها